درس 15: بهمن همیشه بهار
صفحه ۱۰۸ تا ۱۱۵ کتاب درسی
گروه ما، دههی فجرصفحه ۱۰۸ کتاب درسی
هر روز که میگذرد، هیجان بچّهها بیشتر میشود؛ مخصوصاً من که قرار است امسال خبرنگار باشم! دو روز دیگر، بیست و دوم بهمن ماه است.
آقای شکوهی، مربّی پرورشی مدرسه که در محلّهی ما زندگی میکند، بچّههای محلّه را تشویق کرده است تا در روز راهپیمایی، یک گروه مخصوص راه بیندازند.
چند روز پیش با راهنمایی ایشان کار تقسیم کردیم. هر کس کاری را بر عهده گرفت. حسین گفت: «من شعار میدهم؛ شاید خودم هم چند شعار بسازم!» من گفتم: «من خبرنگار میشوم؛ عاشق خبرنگاریام!» سعید گفت: «من دوربین را میآورم و عکس میاندازم.» بهرام گفت: «من هم عکس قهرمانان را میآورم و بین مردم پخش میکنم.»
همه با تعجّب نگاهش کردیم: «کدام قهرمانان؟» — «قهرمانان شهید انقلاب! بهترین یاران امام خمینی که در پیروزی انقلاب نقش بسیار مهمّی داشتند. بیستودوم بهمن فرصت خوبی است برای معرّفی قهرمانان انقلاب!»
ساعت نه صبحصفحه ۱۰۸ کتاب درسی
ساعت نه صبح، روز بیست و دوم بهمن است؛ آسمان، ابری و هوا سرد است. سریع، خودم را به مسجد میرسانم. آقای شکوهی و بیشتر بچّهها آمدهاند. مردم محلّه هم کم کم جمع میشوند.
طنین اوّلین شعار در کوچه میپیچد: «بیست و دوم بهمن ماه، یوم الله یوم الله / بنیانگذار نهضت، روح الله روح الله».
حرکت میکنیم و به سوی میدان مرکزی شهر وارد مسیر راهپیمایی میشویم. خیلی از مردم تا ما را میبینند با لبخند برایمان دست تکان میدهند. بعضیها هم کنار ما میآیند و همراه ما شعار میدهند؛ چه صحنهی جالبی! حسین که حسابی هیجان زده شده است با فریادهای بلندتری شعار میدهد: «بیست و دوم بهمن، بیست و دوم بهمن / روز شادی میهن، روز غصّهی دشمن».
بهرام به سرعت عکسها را میان مردم پخش میکند؛ تصاویری از شهید بهشتی، شهید رجایی، شهید باهنر، شهید مطهری، شهدای هستهای و … . اطراف مسیر راهپیمایی پر است از غرفهها و نمایشگاههای گوناگون! نمایشگاهی از روزنامههای سال ۵۷ برپا شده است و مردم خصوصاً جوانترها که آن روزها نبودند، با اشتیاق فراوانی خبرها را میخوانند.
سه گفتوگوصفحه ۱۱۰ کتاب درسی
من هم میکروفون را به دست میگیرم و کارم را شروع میکنم. سعید با دوربینش با من همراه میشود.
از پسری که همسنّ خودم است، میپرسم امروز چه روزی است؟ با دست به جمعیت عظیمی که یکصدا شعارهای حماسی میدهند، اشاره میکند: «روز اعلام دشمنی با دولتهای زورگو و ستمگر و مبارزه با امریکا و اسرائیل!»
پیرمردی با لبهای خندان عکس بزرگی از رهبر را به دست گرفته است؛ به او نزدیک میشوم و از علّت لبخندش سؤال میکنم. میگوید: «با دیدن این همه شور، حماسه، هیجان، حضور در صحنه و همدلی، به یاد همبستگی و اتّحاد مردم در بهمن ۱۳۵۷ افتادم.»
جانبازی که روی صندلی چرخدار نشسته است، توجّهم را به خود جلب میکند؛ به طرفش میروم و میپرسم: «با این وضعیت دشوار، چرا به راهپیمایی آمدهاید؟» — «برای اعلام آمادگی؛ تا به همهی جهان اعلام کنیم همیشه گوش به فرمان رهبر در صحنه حاضریم.»
به خانمی که کالسکهی کودکش را حرکت میدهد، میگویم: «در این هوای سرد زمستانی چرا به اینجا آمدهاید؟» دستش را روی قلبش میگذارد: «چون انقلاب در قلب ماست!»
مادری که قاب عکس شهیدش را در دست دارد، تا مرا میبیند به سویم میآید و میگوید: «پسرم را به اسلام و انقلاب تقدیم کردم و خدا را شکر که امروز میلیونها جوان مؤمن و پر تلاش، راهش را ادامه میدهند.»
عکسِ برگزیدهصفحه ۱۱۱ کتاب درسی
با بچّههای محلّه در ایوان مسجد نشستهایم. سعید با خوشحالی مجلّهای را میآورد و عکسی را به ما نشان میدهد: «این عکس، مقام اوّل مسابقهی تصویرِ حماسه را به دست آورده است!»
همگی به عکس خیره میشویم: جانبازی که روی صندلی چرخدار نشسته است، دست کودکی را که در کالسکه نشسته، بهدست گرفته و هر دو دست در دست هم، لبخندزنان به دوربین نگاه میکنند.
همان دو نفری که خبرنگارِ داستان با هر دو گفتوگو کرده بود — پیر و کودک، در یک قاب.
همگی به ریسمان الهی چنگ بزنیدتدبّر کنیمصفحه ۱۱۲ کتاب درسی
وَ اعتَصِموا بِحَبلِ اللهِ جَمیعاً وَ لا تَفَرَّقوا
همگی به ریسمان الهی چنگ بزنید و متفرّق نشوید.
مفهوم آیه با کدام موضوع درس ارتباط دارد؟
پاسخ: با همبستگی و اتّحاد مردم — همان چیزی که پیرمردِ داستان در راهپیمایی دید و او را به یاد بهمن ۵۷ انداخت.
برایم بگو) آنچه در تصویر روزنامههای سال ۵۷ میبینید — «امام آمد»، «شاه رفت» — با پیروزی انقلاب چه ارتباطی دارد؟
پاسخ: این دو تیتر، دو خبر یک ماجرا هستند: رفتن شاه در دی ۵۷ و بازگشت امام در بهمن ۵۷ — و بین آن دو، همان راهپیماییهای مردم بود.
چه کسانی رنج بردند؟بررسی کنیدصفحه ۱۱۳ کتاب درسی
ما برای آنکه ایران گوهری تابان شود
خون دلها خوردهایم
ما برای جاودانه ماندن این عشق پاک
رنج دوران بردهایم
با توجّه به محتوای درس، چه کسانی برای پیروزی و حفظ انقلاب اسلامی ایران، رنج، زحمت بسیاری کشیدند؟
پاسخ: امام خمینی و یاران شهیدش — بهشتی، رجایی، باهنر، مطهری و شهدای هستهای — و نیز رزمندگان و جانبازان و خانوادههای شهدا، و همان مردم عادی که در سرما به خیابان آمدند.
گفتوگو کنیم) تلاش و رشادت نوجوانان سال ۱۳۵۷ در کنار بزرگترها باعث تولّد انقلاب شد. ما بچّههای امروز برای حفظ این انقلاب میتوانیم …
پاسخ: درس بخوانیم و در کاری که میکنیم بهترین باشیم؛ از اموال عمومی مراقبت کنیم؛ اسراف نکنیم؛ و کارهای خوب را از کسانی که برایش زحمت کشیدند یاد بگیریم.
روز خوب پیروزیهمخوانی کنیمصفحه ۱۱۴ کتاب درسی
مثل غنچه بود آن روز
غنچهای که روییده
در هوای بهمن ماه
بر درخت خشکیده
مثل آب بود آن روز
آب چشمهای شیرین
چشمهای که میبیند
مرد تشنهای غمگین
گرچه در زمستان بود
چون بهار بود آن روز
سرزمین ما ایران
لالهزار بود آن روز
روز خندهی ما بود
روز گریهی دشمن
روز خوب پیروزی
بیست و دوم بهمن
با خانواده: از بزرگترها بپرسید چه شعارهایی را از راهپیمایی سال ۵۷ به یاد دارند و چند نمونه را در کلاس ارائه کنید.