درس 2: معرفی عددهای سه رقمی
صفحه ۵۹ تا ۶۱ کتاب درسی
پولهای سعیدهفعّالیتصفحه ۵۹ کتاب درسی
«سعیده از مادرش تعدادی سکّه گرفت. او میخواست بداند چقدر پول دارد. پولهایش را به مدرسه برد و مانند شکل روبهرو روی میز قرار داد. او با دستههای صدتایی، دهتایی و یکی که از آموزگار گرفته بود، همان عدد را درست کرد.»
«امّا آموزگار یک وسیلهی دیگر به کلاس آورده بود. به سعیده گفت: حالا از چرتکه استفاده کن و با انداختن مهره در میله همان عدد را درست کن.» و بعد جدول ارزش مکانی.
سعیده چقدر پول داشت؟
پاسخ: ۲۳۱ — دو دستهی صدتایی، سه دستهی دهتایی و یک یکی. «آموزگار هم این عدد را برایش خواند و گفت: دویست و سی و یک.»
یک عدد، چهار نمایش پشت سر هم: سکّه، چینه، چرتکه، جدول. هیچکدام جای دیگری را نمیگیرد.
صدتاها را بشمارفعّالیتصفحه ۵۹ کتاب درسی
۱۰۰، ۲۰۰، ۳۰۰، …
پاسخ: ۴۰۰، ۵۰۰، ۶۰۰، ۷۰۰، ۸۰۰، ۹۰۰
صد، دویست، سیصد، چهارصد، پانصد، …
پاسخ: ششصد، هفتصد، هشتصد، نهصد
ردیف دوم عمداً با حروف است: «سیصد» و «ششصد» را باید نوشت، نه فقط شمرد.
از دستهها به عددفعّالیتصفحه ۵۹ کتاب درسی
«آموزگار از آنها خواست به تعداد دستههایی که او میگوید، از هر کدام بردارند و یک عدد درست کنند. شما هم این عددها را درست کنید و در جدول ارزش مکانی قرار دهید. سپس عدد را از جدول خارج کرده و با رقم و با حروف بنویسید.»
۳ دستهی صدتایی، ۴ دستهی دهتایی و ۷ تا یکی
پاسخ: ۳۴۷ — سیصد و چهل و هفت.
۵ دستهی صدتایی، ۳ دستهی دهتایی و ۴ تا یکی
پاسخ: ۵۳۴ — پانصد و سی و چهار.
صدگان، دهگان، یکانصفحه ۶۰ کتاب درسی
جملهی رنگیِ صفحه نامگذاری را کامل میکند: «اکنون برای درست کردن عددهای مختلف میتوانیم از یکان، دهگان و صدگان استفاده کنیم.»
و بعد دو جدول کنار هم که همین سه جایگاه را دو جور نشان میدهند: یکی با چینه — صفحهی صدتایی، میلهی دهتایی، مکعبِ یکی — و یکی با سکّه: ۱۰۰ ریالی، ۱۰ ریالی و ۱ ریالی.
«دهگان» را فصل ۱ ساخته بود؛ اینجا فقط یک جایگاه به چپش اضافه شده است.
تمرین صفحهی ۶۱تمرینصفحه ۶۱ کتاب درسی
۱) به حروف بنویسید: ۳۴۹، ۵۰۸، ۴۲۰، ۳۰۰
پاسخ: سیصد و چهل و نه؛ پانصد و هشت؛ چهارصد و بیست؛ سیصد. در ۵۰۸ دهگان صفر است و خوانده نمیشود، و در ۴۲۰ یکان صفر است.
۲) به رقم بنویسید: چهارصد و نه، هشتصد و هفتاد و پنج، دویست و پنجاه، ششصد
پاسخ: ۴۰۹، ۸۷۵، ۲۵۰، ۶۰۰.
۳) سکّهی ۲۵۰ ریالی را با چند تا سکّهی ۱۰۰ ریالی و چند تا سکّهی ۱۰ ریالی میتوان عوض کرد؟
پاسخ: ۲ سکّهی ۱۰۰ ریالی و ۵ سکّهی ۱۰ ریالی.
۴) پدر علی ۵۶۴ ریال به او داده است: ۵۶۴ = … + ۶۰ + …
پاسخ: ۵۰۰ + ۶۰ + ۴ — همان صدگان و دهگان و یکان، اینبار به شکل جمع.
کادر «خلّاق باش» صفحه یک کاشیکاری ششضلعی میدهد: «شما ۴ رنگ انتخاب کنید… طوری که هیچ دو کاشی کنار یکدیگر، هم رنگ نباشند.»