درس 5: ر ــ نـ ن
صفحه ۴۰ تا ۴۳ کتاب درسی
باران آرام آرام آمدصفحه ۴۰ کتاب درسی
چهار جملهی پشت سر هم که یک صحنه میسازند: «باد آمَد.» / «اَبر آمَد.» / «آرام آرام باران آمَد.» / «مادَر، باران آمَد.»
صفحهی بعد «نـ ن» را میآورد: نان، نانوا، باران — و «باران نَمنَم میبارَد.» و «اَمین در دَست نان دارَد.»
این اوّلین بار است که چهار جمله پشت هم یک ماجرا میگویند، نه چهار جملهی جدا.
نانِ شهر یا روستای شماببین و بگوصفحه ۴۲ کتاب درسی
الف) در شهر یا روستای شما چه نوع نانهایی پخته میشود؟
پاسخ: سنگک، بربری، تافتون، لواش، و نانهای محلّی. پاسخ در هر کلاسی فرق میکند — و باید فرق کند.
ب) معمولاً چه کارهایی در خانه انجام میدهی؟
پاسخ: پاسخ شخصی است.
بازی توپ و کلمهبازیصفحه ۴۲ کتاب درسی
معلّم دانشآموزی را صدا میزند و توپی را به طرف او پرتاب میکند. دانشآموزی که توپ را میگیرد، این کار را با دوستان خود ادامه میدهد. این بازی را در کلاس یا حیاط مدرسه انجام دهید.
زردآلوبا هم بخوانیمصفحه ۴۳ کتاب درسی
«زردآلو، بَه بَه بَه، خوشمزه… هم خوشبو، هم خوشرو… چون بادام، دام، دام، دام.»
شعر پر است از «ر» و «ن» — همان دو نشانهای که همین درس آموزش داده شد.
نوار نشانهها
دوازده نشانه شد. «ر» تنها نشانهی این گروه است که فقط یک شکل دارد — نه چسبانِ اوّل دارد و نه چسبانِ وسط؛ همیشه «ر» است.
«نـ ن» در مقابلش دو شکل دارد و بچّهها آن را با «ب» و «ت» اشتباه میگیرند، چون هر سه یک دندانهاند و فقط نقطهشان فرق میکند.
همین شباهت است که تمرینِ صفحهی ۴۲ را ساخته: «در کلمههای ایران، نان، باران، امین، نانوا کدام شکل «ن» آمده است؟»
کلمههای این درس
- باد
- اَبر
- باران
- مادَر
- نان
- نانوا
- اَمین
- دَست
«نانوا» طولانیترین کلمهای است که بچّه تا اینجا خوانده — پنج نشانه، همه آموختهشده.
تمرینِ صدابگرد و پیدا کن
- کلمهای بگو که «ر» در اوّلِ آن باشد.
- کلمهای بگو که «ر» در وسطِ آن باشد.
- کلمهای بگو که «نـ ن» در آخرِ آن باشد.
- حالا همان سه کلمه را در کلاس یا در کتاب پیدا کن و نشان بده.
سه جای کلمه — اوّل، وسط، آخر — سه کارِ متفاوتاند؛ بچّهای که فقط اوّلِ کلمه را میشنود، هنوز صدا را کامل نشناخته است.