درسنامهپنجم ابتداییریاضیمبحث ۳
درس 2: معرفی میلیارد
صفحه ۶ تا ۹ کتاب درسی
تیم محتوای دبیریاربروزرسانی ۱۶ آبان ۱۴۰۳۲۰ هزار بازدید
در یک نگاه
در عددنویسی ما فقط ده رقم داریم: ۰ تا ۹. چیزی که یک عدد بزرگ میسازد، جای این رقمهاست. رقم سمت راست یکان است، رقم بعدی دهگان، بعدی صدگان و همینطور ادامه پیدا میکند.
از هزار به بالا، رقمها را سهتا سهتا از راست دسته میکنیم: یکی، هزار، میلیون. هر دسته هم برای خودش یکان و دهگان و صدگان دارد.
ارزش یک رقم = خودِ رقم × ارزش جایگاهش.
جدول ارزش مکانی
در عدد ۲۴۶، رقم ۲ ارزش ۲۰۰ دارد، رقم ۴ ارزش ۴۰ و رقم ۶ ارزش ۶. پس ۲۴۶ = ۲۰۰ + ۴۰ + ۶؛ به این نوشتن «گستردهنویسی» میگویند.
مثال حلشده
- عدد ۳٬۰۵۲٬۷۰۰ را بخوانیم.
- از راست سهتا سهتا جدا میکنیم: ۳ | ۰۵۲ | ۷۰۰.
- دستهی اول از راست یکیها است، دستهی دوم هزارها و دستهی سوم میلیونها.
- پس میخوانیم: سه میلیون و پنجاهودو هزار و هفتصد.
کار در کلاس
الف) در عدد ۵۷۳، ارزش رقم ۷ چند است؟
پاسخ: ۷۰ — چون رقم ۷ در جایگاه دهگان است.
ب) بزرگترین عدد سهرقمی که با رقمهای ۲، ۹ و ۴ ساخته میشود چیست؟
پاسخ: ۹۴۲ — بزرگترین رقم را در پرارزشترین جایگاه میگذاریم.
اشتباههای رایج
- حذف کردن صفرِ وسط عدد؛ ۴۰۸ با ۴۸ فرق دارد، چون صفر جای دهگان را نگه میدارد.
- خواندن عدد از چپ به راست رقمبهرقم؛ عدد را باید دستهبندیشده خواند نه رقمبهرقم.